Friday, 31 December 2010

Цанхийн баруун...

2011.2-3 sariin medee

Тавантолгойн нүүрсний ордын Цанхийн баруун хэсэгт хөрөнгө оруулж, олборлолт хийн, борлуулалтаа хариуцах эрх бүхий компани, консорциумыг шалгаруулах тендерийн хоёрдугаар шатанд 6 компанийг өнгөрсөн долоон хоногт шалгаруулсан.

Төмрийн хүдрийн дэлхийн хамгийн том нийлүүлэгч Бразилийн “Vale SA”, энгийн нүүрсний дэлхийн хамгийн том экспортлогч Шведийн “Xstrata Plc” хоёр 6 шалгарсан компанийн тэргүүнд жагслаа хэмээн Блумберг мэдээлсэн байна.

Энэ хоёрын дараа дэлхийн хамгийн том төмөр үйлдвэрлэгч “ArcelorMittal”, “Peabody Energy Corp”, БНХАУ-ын нүүрс боловсруулагч “Shenhua Group”, Орос, Япон, Өмнөд Солонгосын Оросын “Төмөр зам” НХН-ээр ахлуулсан нэгдэл шалгарсан байна. Дөрвөн сарын дотор энэ шалгарсан зургаагаас нэгээс гурвыг нь сонгох ажээ. Ямартаа ч олон улсын хөрөнгийн зах зээл дээр IPO хийхээс өмнө Цанхийн баруун хэсгийн бүх асуудлыг шийднэ гэж албаны хүмүүсийн хэлж байна.

Цанхийн баруун хэсгийн талбайд нийт нүүрсний 68 хувь нь төмөр үйлдвэрлэхэд зориулагдсан коксжих нүүрс бусад нь ДЦС-ууд ашиглах нүүрс гэж “Эрдэнэс МГЛ” компанийн гүйцэтгэх захирал Б.Энэбиш хэлснийг гадаадын мэдээллийн агентлагууд мэдээлжээ. Тэрбээр мөн “Манай гол зах зээл бол Хятад Улс. Монголын Засгийн газар БНХАУ, ОХУ-аар дамжин гуравдах зах зээлд гарах төлөвлөгөөтэй байгаа” гэж хэлжээ.

Баруун Цанх Хятадын хилээс 270 километрийн зайтай оршдог. Хамгийн ойрхон Хятад Улсын боомт нь 1570 км зайтай орших Тянжинын боомт. Харин ОХУ-ын хамгийн ойрхон боомт Ванино хүрэхэд үүнээс гурав дахин урт зам туулах ажээ.

“Эрдэнэс МГЛ” компанийн зарласан Тавантолгойн нүүрсний ордыг ашиглах бас нэг өөр тендер нь Цанхийн зүүн хэсэгт олборлолтын үйл ажиллагаа явуулах гэрээт олборлолтын ажлын гүйцэтгэгчийг сонгох тендер юм. Цанхийн зүүн хэсгийг дангаараа эзэмшдэг “Эрдэнэс Тавантолгой” компани нь “Эрдэнэс МГЛ” компанийн охин компани билээ. Уг тендерт оролцох компани, консорциумын материалыг 2011 оны 1 дүгээр сарын 27-ны өдөр хүртэл хүлээж авсан. Одоогоор Энэтхэг, Австрали, Герман улсын гурван компани үлдээд байгаа. Энэ гурвын нэгийг нь энэ долоон хоногоос ялагчаар тодруулна гэсэн мэдээ байна.

“Эрдэнэс Тавантолгой” компанийн эзэмшдэг Цанхийн зүүн хэсгээс барагцаагаар хоёр сарын дараа нүүрсний олборлолт хийнэ гэж холбогдох албаны хүмүүс хэлсэн. “Жилд 15 тонн нүүрс олборлоно. Үүний хоёрны гурав нь коксжих нүүрс байна” гэж Б.Энэбиш хэлжээ.

Дашрамд дурсахад “Эрдэнэс Тавантолгой” компанийн эзэмшдэг Цанхийн зүүн хэсгээс нүүрсний олборлолт хийхэд Цанхийн баруун хэсгээс олборлолт хийхээс хямдхан ажээ. Цанхийн баруун хэсэгт 3.1 шоо метр ухаж нүүрс олборлох бол Цанхийн зүүн хэсэгт 2.7 шоо метр ухахад л хангалттай гэнэ. Цанхийн баруун хэсэгт нүүрс олборлоход нэг шоо метрт хоёр ам.доллар илүү зарлагадан гэсэн урьдчилсан тооцоо гарсан байна.

Цанхийн баруун хэсэгт хөрөнгө оруулж, олборлолт хийн, олсноо борлуулах эрхтэй компанийг шалгаруулах тендерийн хоёрдугаар шатанд шалгарсан 6 компанийн нэг болох Хятадын “Shenhua Group” нь 2009 онд нийт 320 сая тонн энгийн ба коксжих нүүрс боловсруулсан байна. Тэд 2014 онд гэхэд 560 сая тонн нүүрс боловсруулах хүчин чадалтай болно гэж төлөвлөж байгаа ажээ.

Ази тивд нүүрс нийлүүлэгч гол тоглогчдын нэг болно гэж зорьж байгаа манай улсын хувьд 2010 онд нийт 20 сая тонн олборлосноос урд хөрш рүү 16.6 сая тонныг экспортолсон гэж Сангийн дэд сайд Ч.Ганхуяг хэлсэн. 2010 онд нүүрсний экспортоос манай улс 877.6 сая ам.доллар олсон бөгөөд өмнө оныхоосоо 571 сая ам.доллараар өссөн гэсэн Үндэсний статистикийн мэдээ бий.

Тавантолгойн нүүрсний орд нийтдээ 6 тэрбум тонн нүүрсний нөөцтэй, дэлхийн хамгийн том ашиглагдаагүй орд билээ.

No comments: