Friday, 19 October 2007

''Толбогvй Монгол" номын шvvмж

Германд амьдардаг миний найз Алтаа Толбогүй монгол номыг маань уншаад шүүмж явуулжээ.. Номыг маань уншиж, шударга сайхан шүүмж бичсэнд Алтаадаа маш их баярлалаа.
''Бvхэл бvтэн ном бичнэ гэдэг маш их цаг зав, нерв шаардсан тун амаргvй ажил гэдэг нь хэнд ч ойлгомжтой. Тийм болохоор миний гар дээр ном болоод, хэлбэрээ олоод хvрээд ирсэн энэ шинэ бvтээлийг унших завшаан олдсон нь сайхан явдал боллоо.
Юуны тvрvvнд санаж бодож явдаг зvйлсийнхээ талаар уншигч олонтойгоо хуваалцаж
байгаа номын эзэнд баярласнаа илэрхийлье.
Энэ ном нь монголын тvvх, соёл, шашин, улс тeр нийгэм, хvний хeгжил, боловсрол,
иргэдийн eнeeгийн амьдрал гээд олон сэдвийн талаар эрэгцvvлэн бичсэн эссэ
нийтлэлийн тvvвэр юм.
Уг номонд багтсан 21 эссэг утга агууллагыг нь харгалзан бvлгvvдэд хувааж eгсeн бол
уншигч сонирхсон хэсгээ аваад уншихад амар хялбар болох байсан юм шиг бодогдлоо.
Жишээлбэл
- Монгол улсын хeгжлийн тухайд ''Хeдeлгeeн", ''Морь унасан толгойгvй улс" гэх
мэт
- Шашин болон тvvнтэй холбоотой vг хэллэгийн тухайд, ''Бурхан гэдэг будлиан vг",
''Сансарт нисэх vv, сансраас зайлах уу"
- Яруу найраг утга зохиолын тухайд, ''Яруу найргийн элеменtvvд", ''Гvехэн утгын
цом" гэх мэтээр ангилсан бол илvv системтэй болох байж гэж санагдлаа.
Номонд сонирхолтой санаа, шvvмжлэлт eнгe аяс орсон олон нийтлэлvvд байгаа бeгeeд
энд зeвхeн жишээ дурдахад
- Эх оронч vзлийг хэт дэвэргэх, буруу тийш хэлбийлгэх тухайд Х. 84, 85
- Хeгжлийг ''Aжил" авчирах тухайд Х. 95, 96
- Авилгал сайн зvйл дагуулдаггvй, хeгжлийн саад болох тухайд Х. 99 гэх мэт.
Монголын уламжлалт шашины тухайд, лам нарын нийгэмд хvлээх хариуцлагын тухайд бичсэн зvйлvvд их зeв санагдлаа, жишээ нь орлогын татварын тухай Х. 109, лам нар ядарсан хvмvvст туслах буянт vйлс хийдэггvй талаар Х. 112 гэх мэт.
Номонд егeeдсeн, сeргeсeн хэлбэрээр шvvмжээ тодорхой болгосон хэсгvvд олон байгаа
нь даруй нvдэнд тусаж байгаа бeгeeд энэ нь уншигч миний зvгээс их л таатай хvлээж
авч байсан ''хужир" юм. ''Засаггvй бeхийг задартал ташуурдья" Х. 127, ''бvр болохгvй
бол Чингисийн vрийн шингэний банк байгуулья" Х. 190 гэх мэт санаануудыг би
егeeдeл хэлбэрээр ойлголоо.
Утгын талаас ойлгомжгvй vгvvлбэр жишээ нь ''Зарим нь байгалиа магтаж, ээж аавыг нь сануулан бусдыг чангаадаг eвчин тусчихлаа." Х.13 мэр сэр байгаа боловч энэ бол
иx том асуудал биш юм.
Би юу хэлэх гээд байна вэ гэвэл дахиад ном гаргахдаа хvнээр уншуулж vгvvлбэр дэх vгсийн байршил, найруулгаа хянуулж байвал зvгээр. Дeрвeн нvд хоёр нvднээс илvv олон зvйл харна.

Энэ номын зохиогчид зохиол бичих авъяас, асуудалд бодитоор шvvмжлэлтэй хандах
соргог мэдрэмж, Mонгол улсаа гэсэн сэтгэл хангалттай байгаа гэдэг нь миний хувьд
тодорхой болсон болохоор eeр шинэ олон бvтээлvvдийг нь уншина гэдэгтээ итгэлтэй
байна. Чин сэтгэлээсээ амжилт хvсье.''